Ülkemizde en yaygın yatırım araçlarından biri olan dolar son zamanlarda rekor seviyelerde artış göstererek yatırımcıların yüzünü güldürürken ülke ekonomisine oldukça büyük zararlar vermektedir. Bu önlenemez durum ülke ekonomisini alt üst ederken pek kişinin kafasında “dolar neden yükseliyor?” sorusu belirmektedir. Bu konuda verilecek pek çok cevap mümkün olmakla beraber genel çerçevede en açıklayıcı olanlar şu şekildedir:
Merkez Bankası’nın Çok Da Caydırıcı Bir Tutumunun Olmaması
Dünya üzerinde mevcut olan hemen hemen bütün ülkelerin para piyasalarını ve bankacılık işlemlerini denetleyen ve düzenleyen resmi kuruluşlar olmakla beraber bizim ülkemizde para piyasalarını kontrol etmekle yetkilendirilmiş kurum Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’dır. Söz konusu olan bu yerin her türlü parasal işleme müdahale hakkı bulunmakla beraber önemli olan doğru yerde doğru hamleyi yapmaktır. Çünkü piyasalara etki etmek için Merkez Bankası’nın caydırıcılığı olmak zorundadır. Aksi takdirde yapacağı hamlelerden sonuç alamaz.
Ülkemizdeki temel sorun Merkez Bankası’nın yeterince bağımsız olmaması ve bu sebeple de caydırıcı bir nitelik taşımamasıdır. Piyasada bulunan hemen hemen her iktisadi teşebbüs adı geçen kurumun ciddi bir faiz artışına gideceğine inanmadığını ve sadece blöf yaptığını düşündüğü için dolar da yükselişine devam etmektedir.
FED Faizlerinin Artacağı Beklentisi
Amerika Birleşik Devletleri’nin Merkez Bankası olan FED, pek çok ülkeye borç para vermekte olup söz konusu bu ülkeler için aldıkları paralar son derece büyük önem arz etmektedir. Aldıkları borç karşılığında belli oranlarda bir faiz ödemekte olan ülkeler için bu faizlerin artacağına dair bir sinyal verilmiş olması piyasaları bir hayli karıştırmıştır. Ödeyecekleri borçlarda artış meydana geleceğine dair bilgiler alan ülkelerin tedbir amaçlı çabaları doların artışını etkileyen en önemli faktörlerden biri olmaktadır.
Ülkenin İçerisinde Bulunduğu Sosyal ve Politik Karışıklıklar
Döviz kurlarını en çok etkileyen şey ülkelerin refah seviyesi olmakla beraber son zamanlarda ülkemizin durulmayan gündemi nedeni ile doların da artışı ne yazık ki durmamıştır. Pek çok küresel kuruluş tarafından yatırım yapmak için uygun görülmeyen ülkemizde bu durum düzelene kadar doların da normal seviyelere inmesi çok da beklenen bir durum olmamaktadır.